Een kangoeroewoning bouwen betekent dat je één woning opdeelt in twee zelfstandige leefruimtes, meestal voor twee generaties van dezelfde familie. Denk aan ouders en hun volwassen kinderen, of grootouders die dicht bij hun kleinkinderen willen wonen zonder hun zelfstandigheid op te geven. Je bouwt één gebouw met twee aparte ingangen, eigen woonkamers, keukens en badkamers, maar wel op hetzelfde perceel en onder één dak.
Het is een populaire woonvorm die praktische voordelen combineert met persoonlijke ruimte. Maar voordat je de eerste steen legt, zijn er nogal wat zaken om goed te regelen: van het bestemmingsplan tot de bouwvergunning en de verdeling van kosten. Hier lees je precies wat er bij het bouwen van een kangoeroewoning komt kijken.
Wat is een kangoeroewoning precies?
Een kangoeroewoning is één woning met twee volledig afzonderlijke wooneenheden. Dat onderscheidt hem van een gewone eengezinswoning met een logeerkamer, of van een vrijstaande bijwoning op hetzelfde perceel. Beide leefruimtes zijn zelfstandig en levensvatbaar: elke eenheid heeft een eigen voordeur, eigen sanitair, een eigen keuken en een eigen woonkamer. Tussendeuren zijn mogelijk, maar niet verplicht.
De twee eenheden zijn doorgaans ongelijk van grootte. De hoofdwoning is groter, de aanleunwoning (ook wel “kangoeroe-appartement” of mantelzorgwoning genoemd) is compacter. Een veelgebruikte verdeling is een hoofdwoning van 100 tot 150 m² en een aanleunwoning van 40 tot 80 m². De exacte maten hangen af van de grootte van het perceel en de wensen van de bewoners.
Vergunning en bestemmingsplan: dit moet je eerst uitzoeken
Voordat je begint met bouwen, moet je nagaan of een kangoeroewoning op jouw perceel is toegestaan. Dat staat in het bestemmingsplan van jouw gemeente. Veel gemeenten maken onderscheid tussen een zelfstandige wooneenheid en een mantelzorgwoning. Een mantelzorgwoning (ook wel zorgunit) mag in veel gevallen vergunningsvrij worden geplaatst als tijdelijke oplossing, maar een volwaardige tweede wooneenheid valt daar buiten.
Voor een kangoeroewoning heb je in vrijwel alle gevallen een omgevingsvergunning nodig. Die vraag je aan via het Omgevingsloket van de overheid (omgevingsloket.nl). De gemeente beoordeelt dan of het plan past binnen het bestemmingsplan. Past het er niet in, dan kun je een omgevingsplanactiviteit aanvragen, maar dat is een langere procedure zonder garantie op succes.
Praktisch advies: bel of mail je gemeente vóór je architect inschakelt. Vraag expliciet of een kangoeroewoning op jouw adres planologisch is toegestaan. Dit voorkomt dat je architectkosten maakt voor een plan dat toch wordt afgewezen.
Kangoeroewoning bouwen: de belangrijkste stappen
- Stap 1: Check het bestemmingsplan. Ga naar ruimtelijkeplannen.nl of bel de gemeente om te controleren of twee wooneenheden op jouw perceel zijn toegestaan.
- Stap 2: Stel een programma van eisen op. Bepaal welke eenheid voor wie is, hoe groot elke woning moet zijn en of je tussendeuren wilt.
- Stap 3: Schakel een architect in. Een ervaren architect helpt bij het ontwerp en zorgt dat het voldoet aan het Bouwbesluit (nu: Besluit bouwwerken leefomgeving).
- Stap 4: Vraag een omgevingsvergunning aan. Dit doe je digitaal via omgevingsloket.nl. Reken op een doorlooptijd van 8 tot 26 weken, afhankelijk van de procedure.
- Stap 5: Selecteer een aannemer. Vraag meerdere offertes op en controleer referenties bij eerdere projecten met een vergelijkbare woning.
- Stap 6: Laat een notariële overeenkomst opstellen. Leg afspraken over eigendom, kosten en gebruik juridisch vast, zeker als meerdere personen eigenaar zijn.
- Stap 7: Bouw en oplevering. Zorg voor toezicht tijdens de bouw en laat de woning aan het einde formeel opleveren met een opleveringsrapport.
Wat kost een kangoeroewoning bouwen?
De bouwkosten van een kangoeroewoning zijn hoger dan die van een gewone eengezinswoning, maar lager dan het bouwen van twee volledig losse woningen. Je deelt namelijk één fundering, één dak en vaak gemeenschappelijke installaties zoals de cv-ketel. Naar schatting liggen de bouwkosten in 2026 tussen de 300.000 en 550.000 euro voor de gehele woning, afhankelijk van het totale woonoppervlak, de afwerking en de regio.
Naast de bouwkosten zelf zijn er bijkomende kosten: architectenkosten (doorgaans 8 tot 12 procent van de bouwsom), legeskosten voor de vergunning (afhankelijk van de gemeente), aansluitkosten voor nutsvoorzieningen en eventueel grondkosten als je nog geen bouwkavel hebt. Voor een kangoeroewoning waarbij de aanleunwoning achteraf aan een bestaande woning wordt gebouwd, liggen de kosten aanzienlijk lager, naar schatting tussen de 80.000 en 180.000 euro voor het aanbouwen van de tweede eenheid alleen.
Juridische en fiscale aandachtspunten
Een kangoeroewoning staat doorgaans op naam van één eigenaar. Als je de woning samen koopt of bouwt met je ouders of kinderen, leg dan notarieel vast wie welk deel bezit, wie welke kosten draagt en wat er gebeurt bij overlijden of verkoop. Zonder goede afspraken kunnen erfrechtelijke complicaties optreden.
Fiscaal gezien telt een kangoeroewoning als één woning als er geen sprake is van twee zelfstandige adressen. Heeft de aanleunwoning een eigen BAG-adres (Basisregistratie Adressen en Gebouwen), dan wordt het als twee woningen gezien. Dat kan gevolgen hebben voor de hypotheekrenteaftrek, de WOZ-waarde en de overdrachtsbelasting. Laat je hierover altijd adviseren door een belastingadviseur of notaris.
Wanneer is een kangoeroewoning juist niet verstandig?
Een kangoeroewoning bouwen is niet altijd de beste keuze. Als de gemeente geen medewerking verleent aan een tweede wooneenheid op het perceel, loop je vast in de vergunningsprocedure. Ook als de relatie met de beoogde medebewoner niet stabiel of onzeker is, kan de situatie op termijn onprettig worden: je woont letterlijk aan elkaar vast en verkoop van alleen de ene helft is lastig.
Financieel is het slim om ook de wederverkoopwaarde mee te wegen. Een kangoeroewoning spreekt niet elke koper aan, wat de verkoop bij een eventuele verhuizing kan bemoeilijken. Vraag een makelaar om zijn eerlijke mening over de marktwaarde van zo’n woning in jouw specifieke buurt.
Wie goed voorbereidt, met de gemeente praat vóór het tekenen van contracten, juridische afspraken vastlegt en rekening houdt met de wederverkoopwaarde, kan met een kangoeroewoning een slimme en warme woonoplossing realiseren voor meerdere generaties tegelijk.
